Author: doudoumi

Η ενούρηση αποτελεί μια από τις συχνότερες διαταραχές της παιδικής ηλικίας που, αν και δεν θεωρείται από τις βαρύτερες, απασχολεί πολύ τα παιδιά ή τις οικογένειές τους και προβληματίζει τους γονείς, τον παιδίατρο και φυσικά το ίδιο το παιδί που νιώθει άβολα και αμήχανα.

Η παιδίατρος Dr Αρετή Θεοχαρούδη-Σιγανού, υπεύθυνη του KIDS HEALTH & CARE (www.kidshealthcare.gr) μάς μιλά για το πρόβλημα αυτό και τους τρόπους αντιμετώπισής του.

Με τον όρο ενούρηση ονομάζουμε την ακούσια απώλεια ούρων. Οι λειτουργίες της κύστης βρίσκονται υπό τον έλεγχο του κεντρικού νευρικού συστήματος(γεφυρικό κέντρο ούρησης). Το νευρικό δίκτυο που νευρώνει την κύστη ωριμάζει σταδιακά.

Τα βρέφη μικρότερης ηλικίας από 1 έτους δεν έχουν εθελούσια ούρηση, καθώς αυτή λειτουργεί σαν αντανακλαστικό του νωτιαίου μυελού. Τα βρέφη ηλικίας 1-2 ετών αισθάνονται την πλήρωση της κύστης, ενώ ο έλεγχος της ούρησης αναπτύσεται στην ηλικία των 2-3 ετών. Στην ηλικία των 3-4 τα περισσότερα παιδιά ελέγχουν τα ούρα τους ημέρα και νύκτα, θεωρώντας ως φυσιολογική συχνότητα ούρησης σε παιδιά και ενήλικες τις 4-5 φορές/ημέρα ή κάθε 2-3 ώρες. Συνήθως, η εγκράτεια της ημέρας προηγείται της εγκράτειας της νύκτας, ενώ τα αγόρια ελέγχουν τα ούρα τους λίγο αργότερα από τα κορίτσια.

Νυκτερινή ενούρηση ονομάζεται η ακούσια απώλεια ούρων κατά την διάρκεια της νύκτας μετά την ηλικία των 5 ετών, τουλάχιστον 1 φορά την εβδομάδα.
Και διακρίνεται σε Α) πρωτοπαθής: αφορά παιδιά τα οποία δεν έλεγξαν ποτέ τα ούρα την νύκτα πέραν της ηλικίας που αναμένεται ο έλεγχος της κύστης (>4ετών) και αφορά το 80% των περιπτώσεων)
Β)Δευτεροπαθής:αιφνίδια ή σταδιακή έναρξη ακράτειας τη νύκτα σε παιδιά τα οποία είχαν προηγούμενα ελέγξει τα ούρα για περίοδο 6 μηνών. Τα ενουρητικά παιδιά έχουν μικρή λειτουργική χωρητικότητα όχι όμως και ανατομική.

Παράγοντες κινδύνου είναι το οικογενειακό ιστορικό, ο βαθύς ύπνος, οι διαταραχές του ΚΝΣ, ο διαταραγμένος κιρκάδιος ρυθμός απελευθέρωσης ΑDH (τα 2/3 των παιδιών), ουρολοιμώξεις, ADHD, απόφραξη ανωτέρων αναπνευστικών οδών (αυξημένη παραγωγή κολπικού νατριουρητικού πεπτιδίου που αυξάνει τον ουδό αφύπνισης), δυσκοιλιότητα.

Στα αίτια συμπεριλαμβάνονται: η υψηλή πρόσληψη υγρών προ του ύπνου, οι λοιμώξεις ουροποιητικού, η αδυναμία συμπύκνωσης των ούρων, το συναισθηματικό stress, η σεξουαλική κακοποίηση, η χρόνια δυσκοιλιότητα, το οικογενειακό ιστορικό ενούρησης και τέλος οι υπερβολικές απαιτήσεις των γονέων.

Η νυκτερινή ενούρηση έχει ποσοστό αυτόματης ίασης 14% σε παιδιά 5-9 ετών και 16% σε παιδιά 10-19 ετών ετησίως.

Για τη θεραπευτική παρέμβαση βασικές προϋποθέσεις είναι: το παιδί να είναι > 6 ετών, να υπάρχει σύμφωνη γνώμη γονέων και συνεργασία του παιδιού, η αγωγή που θα ακολουθηθεί να μην δυσκολεύει την ζωή του παιδιού.
Οι πλέον διαδεδομένες σήμερα είναι: η συσκευή αφύπνισης: Υπάρχουν δύο τύποι (ατομικό, συνδεόμενο με το κρεβάτι) με κύριες επιπλοκές τη φλεγμονή και το έγκαυμα. Το ποσοστό επιτυχίας είναι 65% ενώ επιτυχία θεωρείται η διακοπή της ενούρησης για 14 συνεχόμενα βράδια. Η θεραπεία συνεχίζεται για 16 εβδομάδες.
Β) η δεσμοπρεσσίνη: Είναι συνθετικό ανάλογο της ενδογενώς παραγομένης αργινίνης-αγγειοτασίνης (βαζοπρεσσίνη), εχει αντιδιουρητική δράση και πιθανόν χαλαρωτική δράση στην ουροδόχο κύστη ενώ βελτιώνει τον μηχανισμό αφύπνισης. Κυκλοφορει Tabl 200-400μg και χορηγείται το βράδυ. Επιβάλλεται μείωση των προσλαμβανομένων υγρών λόγω του κινδύνου υπονατριαιμικής υπερβολαιμίας.
Εάν δεν υπάρχει ανταπόκριση τις 2 πρώτες εβδομάδες διακόπτεται ενώ επί ανταπόκρισης συνεχίζεται για 24 εβδομάδες. Το ποσοστό επιτυχίας είναι 70 του%.
Σε επίμονες περιπτώσεις ενούρησης συνιστάται ο συνδυασμός συσκευής αφύπνισης και δεσμοπρεσσίνης.

Άλλες θεραπευτικές παρεμβάσεις είναι:
Η Ημερολογιακή κάρτα με επιβράβευση (επιτυχία 10%), η εκπαίδευση της κύστης με τακτική ούρηση ,ενώ επί υποκείμενης νόσου γίνεται αντιμετώπιση αυτής.

Οι αμυγδαλές είναι δύο μορφώματα, πλούσια σε λεμφικό ιστό, που βρίσκονται στις δυο πλευρές του φάρυγγα συμβάλλοντας τα μέγιστα στην οργάνωση του ανοσοποιητικού μας συστήματος, «φιλτράροντας» οτιδήποτε περνάει από το στόμα και τη μύτη. Η αμυγδαλίτιδα αποτελεί μια ιδιαιτέρως συχνή πάθηση που παρατηρείται στην παιδική ηλικία χωρίς να προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία στους γονείς. Η αφαίρεση των αμυγδαλών σήμερα δεν είναι τόσο επιτακτικό ζήτημα όσο στο παρελθόν, και γίνεται μόνο όταν το παιδί υποφερεί τακτικά από αμυγδαλίτιδες ή συντρέχει κάποιος άλλος λόγος, καθώς τα αντιβιοτικά που κυκλοφορούν στην αγορά είναι ιδιαιτέρως αποτελεσματικά στην καταπολέμηση της αμυγδαλίτιδας.

Πότε η αφαίρεση των αμυγδαλών κρίνεται απαραίτητη;

Ο παιδίατρος για να προχωρήσει στη σύσταση της αφαίρεσης των αμυγδαλών από το χειρουργό ωτορινολαρυγγολόγο θα πρέπει να διαγνώσει κάποιες σοβαρές ενδείξεις. Η πρώτη ένδειξη σχετίζεται με την υπερτροφία των αμυγαδαλών που οδηγεί σε άπνοιες κατά τη διάρκεια του ύπνου. Tο παιδί που έχει υπερτροφία των αμυγδαλών, ροχαλίζει έντονα ενώ κατά διαστήματα παρατηρούνται διακοπές για μερικά δευτερόλεπτα στο ρυθμό της αναπνοής του. Η δεύτερη ένδειξη αφαίρεσης των αμυγδαλών είναι η εμφάνιση συχνών συχνών αμυγδαλίτιδων με ρυθμό εμφάνισης 4 έως και 6 φορές το χρόνο με τη συνοδεία πυρετού, οι οποίες υποχωρούν μόνο με τη χορήγηση αντιβιοτικού. Oι αμυγδαλές μεγαλώνουν μαζί με το παιδί, με αποτέλεσμα να μην μπορεί να διαγνωστεί εγκαίρως το πρόβλημα των υπερτροφικών αμυγδαλών. Η ηλικία κατά την οποία το παιδί είναι σε θέση να υποστεί αφαίρεση των αμυγδαλών είναι μεταξύ 2 και 5 ετών.

Η αφαίρεση των αμυγδαλών

Στο παρελθόν, η αφαίρεση των αμυγδαλών γινόταν και με τοπική αναισθησία, που όμως ταλαιπωρούσε το παιδί. Σήμερα προτιμάται η γενική αναισθησία και η επέμβαση διαρκεί περίπου μισή ώρα, το παιδί συνέρχεται από τη νάρκωση και είναι έτοιμο να αναρρώσει. Η ενόχληση που υπάρχει αντιμετωπίζεται με ένα απλό παυσίπονο, ενώ από την επόμενη μέρα το παιδί είναι μια χαρά. Το παιδί καλό θα είναι να παραμείνει ένα βράδυ στο νοσοκομείο, για την περίπτωση που παρουσιαστεί αιμορραγία ενώ θα χρειαστεί να πάρει αντιβίωση για περίπου 10 μέρες, για να αποφευχθεί κάποια επιμόλυνση στο σημείο της επέμβασης.

Τι πρέπει να τρώει το παιδί

Tις πρώτες μέρες πρέπει να τρώει χλιαρές ή κρύες μαλακές τροφές, για να μην ανοίξει η πληγή ενώ κρίνεται υποχρεωτική η κατανάλωση παγωτού λόγω του ότι τα αγγεία συστέλλονται και μειώνεται η πιθανότητα αιμορραγίας. Aν η αφαίρεση των φαρυγγικών αμυγδαλών γίνει σε μικρή ηλικία, ο οργανισμός προσπαθεί κάποιες φορές να αναπληρώσει την έλλειψη και έτσι μεγαλώνουν οι γλωσσικές αμυγδαλές αλλά σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να μεγαλώσουν τόσο, ώστε να δημιουργήσουν πρόβλημα στο μέλλον.

* Ευχαριστούμε την παιδίατρο Ελπίδα Κατσανδρή για την επιστημονική επιμέλεια του άρθρου.

Ένα από τα συνηθέστερα προβλήματα διατροφικών διαταραχών που αντιμετωπίζουν τα βρέφη κατά τους πρώτους 3-4 μήνες της ζωής τους είναι οι κολικοί. Ως κολικοί χαρακτηρίζονται τα επεισόδια ανεξήγητου και έντονου κλάματος σε υγιή και φυσιολογικώς αναπτυσσόμενα βρέφη, διάρκειας τουλάχιστον τριών ωρών την ημέρα, το λιγότερο τρεις ημέρες την εβδομάδα, για τρεις τουλάχιστον εβδομάδες.

Η εμφάνιση και η εκδήλωση των κολικών συνιστά πρόβλημα για τους γονείς, αλλά κυρίως για τα βρέφη τα οποία λόγω του πόνου που νιώθουν βρίσκονται σε υπερένταση και δεν μπορούν να ηρεμήσουν. Οι γονείς κάνουν υπερπροσπάθεια για να τα ανακουφίσουν και να τα κάνουν να αισθανθούν καλύτερα με αποτέλεσμα τις περισσότερες φορές να τα κρατούν αγκαλιά την περισσότερη διάρκεια της ημέρας. Μετά το πέρας όμως των κολικών, το βρέφος ηρεμεί και η καθημερινότητά του επανέρχεται στο ημερήσιο προ κολικών πρόγραμμά του.

Πού οφείλονται οι κολικοί
Μέχρι σήμερα, η επιστημονική κοινότητα δεν έχει καταλήξει σε ένα ακριβές συμπέρασμα για τις αιτίες που προκαλούν τους κολικούς καθώς εμφανίζονται τόσο σε παιδιά που θηλάζουν αλλά και σε αυτά που τρέφονται με ξένο από τη μαμά γάλα. Έχουν όμως διατυπωθεί διάφορες θεωρίες που προσπαθούν να εξηγήσουν το λόγο εμφάνισης αυτών των διατροφικών διαταραχών. Ορισμένοι επιστήμονες αποδίδουν αυτή τη διαταραχή σε κάποια ανωριμότητα του πεπτικού συστήματος κατά τους πρώτους μήνες, σε ενδεχόμενη ακατάλληλη στάση ταΐσματος ενώ ορισμένοι προσπαθούν να την αιτιολογήσουν βάσει της ψυχολογίας. Σύμφωνα με την άποψη αυτή, η εκδήλωση κολικών στα βρέφη μπορεί να είναι αντίδραση στο αγχώδες οικογενειακό περιβάλλον που δεν επιτρέπει στο παιδί να νιώσει άνετα και να ηρεμήσει ή αντίδραση του βρέφους για να υποκινήσει την προσοχή και το ενδιαφέρον των γονέων. Πάντως, η επικρατέστερη άποψη βασίζεται στην πιθανότητα το βρέφος που εμφανίζει κολικούς να έχει δυσανεξία ή ακόμα και αλλεργική αντίδραση στο γάλα με το οποίο τρέφεται.

Πώς θα αναγνωρίσω την εμφάνιση κολικών
Οι κολικοί συνοδεύονται από χαρακτηριστικά συμπτώματα τα οποία θα σας κινητοποιήσουν άμεσα. Το μωρό εμφανίζει έντονο νευρικό κλάμα που δεν μοιάζει με το συνηθισμένο του κλάμα, μαζεύει τα γονατάκια του στο στήθος και σφίγγει δυνατά τα χεράκια του σε μπουνίτσες. Οι πόνοι είναι παροδικοί και ως επί το πλείστον εμφανίζονται τις απογευματινές και βραδινές ώρες.

Πώς μπορώ να βοηθήσω το μωρό μου όταν έχει κολικούς
Οι κολικοί ταλαιπωρούν πολύ τα βρέφη τα οποία υποφέρουν από έλλειψη ύπνου και ηρεμίας, εμφανίζουν γκρίνια και δεν μπορούν να σταθούν πουθενά αλλού εκτός από την αγκαλιά της μαμάς και του μπαμπά. Όταν το μωρό εμφανίσει κολικούς, θα πρέπει να το αντιμετωπίσετε ψύχραιμα καθώς το άγχος και ο πανικός σας θα του μεταδοθεί και θα ενταθεί η ανησυχία του. Καλό θα είναι όταν το έχετε στην αγκαλιά σας να το έχετε με τέτοιο τρόπο έτσι ώστε τα ποδαράκια του να είναι μαζεμένα στην κοιλιά του. Το ξαπλώνετε μπρούμυτα και του κάνετε απαλό μασάζ στην πλάτη για να του φύγει η ένταση. Μπορείτε να του κάνετε ένα ζεστό μπανάκι και εν συνεχεία να του βάλετε μια ζεστή κομπρέσα στην κοιλιά για μερικά λεπτά ούτως ώστε να θερμανθεί το σημείο που είναι ερεθισμένο και να ηρεμήσει. Πριν το βάλετε για ύπνο, βάλτε του να ακούσει χαλαρή μουσική. Εάν δυσκολεύετε να κοιμηθεί κάντε το μια βόλτα με το καρότσι. Έχει αποδειχθεί ότι οι κραδασμοί του καροτσιού δρουν καταλυτικά στο πόνο των κολικών και κοιμίζουν το βρέφος. Αν το παιδί δεν ηρεμεί με κάποια από τις ανωτέρω συμβουλές, επικοινωνήστε με το παιδίατρό σας.